Coğrafi işaret deyip geçmeyin [19 Eylül 2019 ]

Bursa siyahı ile ilgili yaşanmış bir öyküyü anlatarak başlayayım.
Siyah incir, İngiltere Kraliçesi'ne Bursa ziyaretinde ikram edilmesiyle dünya vitrinine çıktı. Ardından kraliçenin hamile olan gelinine mide bulantılarını önlediğini söyleyerek önermesiyle şöhretini pekiştirdi. Siyah incirin pazarlanmasında biz geride kalınca talebi gören İsrailliler, hemen benzerini üretip, alıcısı hazır olan İngiltere'ye ihraç etmeye başladılar.

İsrail'in ürettiği siyah incirin Bursa'da yetiştirinle asıyla görünüm açısından benzerlik taşısa da tadının yanına bile yaklaşamıyordu. Ama pazarı maalesef onlar ele geçirdiler. Sonra biz coğrafi işareti alınca biraz denge sağlandı.
Aynı akıbetin diğer ürünlerimizin başına gelmemesi için yürütülen çalışmalarda bugüne kadar siyah incirin yanı sıra Gemlik Zeytini, kestane için coğrafi işaret alındı.
Son müjdeli haber ise Gürsu'dan geldi.

Gürsu, Türkiye'deki en önemli armut üretim merkezi. Ülkemizin toplam armut üretiminin yüzde 30'u Gürsu ve çevresinde yapılıyor. Yılda 50 bin ton üretilen deveci armudunun da yüzde 50'sinin yetiştirildiği bölge yine Gürsu. Büyük bölümü de ihraç ediliyor.

Gürsu Ziraat Odası ve üreticiler, lezzeti ve tadı diğer deveci armutlarından farklı oran ürünlerinin tanımı ve ihracat imkanlarının artırılması için yıllardan beri çalışma yapıyor. Geçen ocak ayında da deveci armudu için coğrafi işaret belgesi almak için Türk Patent ve Marka Kurumu'na başvuru yapıldı. Bunun bir sürü prosedürü var tabii. Laboratuvar ve saha incelemeleri derken ince kabuğu, şeker oranı ve aromasıyla Gürsu'da yetiştirilen deveci armudunun diğerlerinden farklı olduğu kanıtlandı. Üç aylık askı süresinin ardından kurumun sitesinde deveci armudunun coğrafi işaret belgesi çıktı.

Yıllardan beri sürdürdükleri çalışmaların önemli bir adımı olan belgenin alınması sevincini yaşayan Gürsu Ziraat Odası Başkanı Kamil Dönmez önümüzdeki günlerde Ankara'ya giderek, coğrafi tescil belgesini alacak. Dönmez'in yeni hedefi ise yine Gürsu'da üretilen Santa Maria cinsi armudun da aynı belgeyle tescillenmesi olacak.

SIRA BURSA DEFNESİNDE

Bursa Ticaret ve Sanayi Odası Dış Ticaret Konseyi Başkanı olan Murat Bayizit, aynı zamanda gıda ürünleri ihracatı gerçekleştiren bir şirketin sahibi olduğu için konuyla yakından ilgili.

Coğrafi işaret belgesiyle taklitlerin önüne geçileceğini ve siyah incirde yaşananların belki önümüzdeki yıllarda tanınıp geniş pazar imkanı bulacak deveci armudunda yaşanmayacağını vurgulayan Bayizit, Bursa defnesi için de coğrafi işaret belgesi alınması için BTSO ve Orman Bölge Müdürlüğü'nün ortak proje geliştirdiğini açıkladı. Defnenin yanı sıra önümüzdeki yıllarda üretim artışı beklenen Bursa'ya özgü bir ahududu türü için de benzer çalışma yapılacağını sözlerine ekledi.

OTOMASYON ÇİLEDEN ÇIKARDI, REKTÖR ÇÖZÜM SÖZÜ VERDİ

Uludağ Üniversitesi'nde birikmiş sorunlar, her geçen gün yeni bir sıkıntı yaratıyor.
Yeni eğitim ve öğretim yılı başlarken öğrenciler ders seçimini üniversitenin internet sayfasından gerçekleştiriyor. Ancak, uzun yıllardan beri yenilenmeyen Bursa Uludağ Üniversitesi otomasyon sistemi, hem öğrenci sayısının 76 bine ulaşması hem de yazılımın eski olması yüzünden bu yıl öğrencileri çileden çıkardı. Ders seçimi için aynı zaman diliminde sisteme giren öğrenciler, işlemi gerçekleştiremeyince sorunlarını sosyal medya üzerinden Rektör Prof.Dr. Ahmet Saim Kılavuz'a iletti.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilen 2019-2020 Akademik Yıl Açılış Töreni'ne katılan Prof. Dr. Kılavuz, sosyal medya aracılığıyla öğrencilere şu yanıtı verdi:

'Sevgili öğrenciler; ders seçme sürecinde maalesef birtakım sıkıntılar yaşadığınızı biliyorum. Aksaklıkların giderilmesi için yapılan uygulamaları yakından takip ediyorum. Süreçte hiçbir öğrencimizin mağdur edilmeyeceğini ve kısa sürede sorunların giderileceğini bilmenizi istiyorum'

Aldığım bilgiye göre, otomasyon bu yıl aynı sistem üzerinden çalışacak. Çünkü kısa sürede değiştirilmesinin imkanı yok. Ancak önümüzdeki yıl sistemin baştan sona yenilenmesi için Prof. Dr. Kılavuz'un bürokratlarına talimat verdiğini de öğrendik.

Göreve başlar başlamaz yaz okulu uygulamasını yeniden başlatan, bütünleme sınavlarını temmuz başına alarak öğrenci dostu üniversite imajını getirmek isteyen Prof. Dr. Kılavuz'un sistemin yenilenmesine çözüm bulacağından eminim. 

BURSA’YI GÖZ GÖRE GÖRE YOK EDİYORUZ

Son ırmak kuruduğunda, son ağaç yok olduğunda, son balık öldüğünde; beyaz adam paranın yenmeyen bir şey olduğunu anlayacak”                                                                                      Kızılderili Atasözü

Avrupa’dan yaşanan göçler nedeniyle Amerika’da çevre katliamları üzerine söylenen bu atasözü yüzyıllar geçmesine rağmen günümüzde de para hırsı yüzünden aynı davranışları sergileyen insanlar için maalesef geçerliliğini koruyor.
Dünyanın belki de en güzel coğrafi ve iklim yapısına sahip yerlerinden biri olan Bursa her geçen gün tükeniyor.
Farkında mıyız? Buna verilecek yanıt maalesef hayır.
Bu iklim ve coğrafya Bursa’ya başka yerlerde üretilmesi imkansız ürünleri de sunuyor. Örnek mi istiyorsunuz.
Gemlik zeytini başka yerde yetişmiyor. Çok deneyen oldu. Orhangazi’deki istasyonlarda üretilen milyonlarca Gemlik tipi zeytin fidanı önce Ege’ye ardından Suriye sınırındaki arazilere kadar ekildi. Sonuç? Üç yıl Gemlik tipi zeytin üreten ağaçlar, dördüncü yıldan sonra başka türlere dönüşüp özelliğini kaybetti.

Siyah incir dediğinizi duyar gibi oluyorum.
Evet, Siyah İncir, halen sadece ve sadece Bursa’nın belirli köylerinde üretilebiliyor. Avrupa’nın lüks marketlerinde doğal afrodizyak olarak satılıyor.

Gürsü’nun Deveci armudu, ovanın şeftalisi.
Tüm ürünler maalesef vahşi ve geleceği hesaplamadan yapılan kıyımların kurbanı olmak üzere.
Zeytinden başlayalım. Daha yeni yasa tehdidi olmadan zeytinlikler, beton yığınları için birer birer yok ediliyordu. Gemlik, Orhangazi ve Mudanya’da zeytinliklerin yerlerini betonarme siteler aldı bile. Zeytin ağaçlarını kestikten sonra bahçe önüne iki palmiye alın size yeşillik. Hepsi bu. Bugünlerde İstanbul-Bursa-İzmir otoyolu için binlercesi daha kesiliyor. Yoldan geçecek araçların yaratacağı kirlilikte çevresindekileri yok edecek.
Üreticiler iyi para kazandıklarını fark ettiği için siyah incir son yıllarda bir nebze olsun kıymete bindi. Yarın o araziler de değer kazanınca onları da zeytin ağaçlarının akibeti bekliyor.
Gürsu ve Kestel’deki şeftali ve armut bahçelerinin çevresini önce kaçak ardından ruhsatlı organize sanayi bölgeleri kuşattı. Yapılan arıtma tesisleri ise ihtiyacı karşılamaktan uzak. Bir çoğu da ücret ödememek için atıklarını en yakındaki dereye bırakıyor. Olan tabi ki belki de lezzeti ve tadı dünyanın hiçbir yerinde olmayan armut şeftaliye oluyor.
Hürriyet Bursa’nın geleneksel yazarlar toplantısının sonuncusunu Okan Aras’ın daveti üzerine Kestel Kavşağı yakınlarındaki bir bahçede yaptık. Ortak konu çevre kirliliği ve Bursa’nın her yerini saran kokuydu.
Hürriyet Marmara Temsilcisi Burcu Başar, Mudanya yolunu anlatırken, Demet Çoraklı Yıldız, İstanbul güzergahını, Tıp doktoru spor yazarı Prof. Dr. Sinan Çavun da İzmir yolundan örnek veriyordu. Kısacası Bursa’nın dört bir yanı kokuyordu.
Yemek sonunda Yakın Çevre Yolu güzergahına çıktığımızda, tartıştığımız konu, gerçek kokusuyla kendini gösterdi. Otosansit Kavşağı’ndan çevre yoluna girdiğimizde önce yanık lastik kokusu karşıladı. Ardından sanayi atığı olduğu her halinden belli metan, kükürt ve tanımlayamadığım birkaç koku eşliğinde İstanbul yoluna ulaştık. Geçtiğimiz köprülerden akan dere ve çaylar ise simsiyah akmaya devam ediyordu.

Bu güzelim kenti göz göre göre yok ettiğimizin bir kez daha farkına varmanın üzüntüsüyle eve ulaştık.
Yeşil Bursa zaten bitmişti. Şimdi de son kalıntılarını bizler yok ediyoruz.
Kızılderili atasözü ile başladık. Yine atasözü ile bitirelim.

“Doğa, bize dedelerimizden kalan bir miras değil, torunlarımıza bırakacağımız bir emanettir.”